Zambartas Wineries is een familiewijnhuis in het zuiden van Cyprus dat zich richt op kwaliteitswijnen van inheemse Cypriotische druivenrassen. Het werd in 2006 opgericht door Akis Zambartas, die in de jaren tachtig een reeks vergeten druiven van het eiland herontdekte. Tegenwoordig leiden zijn zoon Marcos en diens Nederlandse vrouw Marleen het bedrijf. Zambartas geldt als een van de toonaangevende producenten van Cyprus en heeft een belangrijke rol gespeeld in de moderne heropleving van de Cypriotische wijnbouw.

De geschiedenis van deze boutique winery begint in de jaren zeventig van de vorige eeuw. Akis Zambartas studeerde scheikunde in Lyon en oenologie in Montpellier. Na zijn terugkeer werd hij de eerste academisch opgeleide oenoloog van Cyprus. Hij werkte jarenlang bij een van de grootste wijnproducenten van het eiland, eerst als hoofdwijnmaker en later als directeur.
In de jaren tachtig leidde hij een vierjarig onderzoeksproject in de Cypriotische wijngaarden. Daarbij identificeerde en beschreef hij dertien inheemse druivenrassen die grotendeels in de vergetelheid waren geraakt. Hij plantte ze opnieuw aan en maakte er op kleine schaal wijnen van om te ontdekken welk karakter deze vergeten druiven van Cyprus hadden. De waarde van dit werk werd pas decennia later volledig duidelijk. Druiven als Promara, Yiannoudi en Maratheftiko die hij destijds herontdekte vormen nu een belangrijk onderdeel van de Cypriotische wijn-identiteit.
In 2006 verwezenlijkte Akis zijn droom van een eigen kleinschalig wijnhuis. Zijn zoon Marcos had in Londen een bachelor en master in scheikunde gehaald en enkele jaren in het bedrijfsleven gewerkt. Daarna koos hij alsnog voor de wijn. Hij deed praktijkervaring op in de Provence en Nieuw-Zeeland en behaalde een master in oenologie aan de Universiteit van Adelaide. In 2008 keerde hij terug naar Cyprus en ging hij naast zijn vader in de kelder aan het werk.
De eerste wijn van het huis was een rosé, die later de naam Garden of Cyprus kreeg. Daarna volgden een rode Maratheftiko en een witte Xynisteri. Het bedrijf groeide gestaag en produceert momenteel ongeveer 150.000 flessen per jaar. Een belangrijke stap was de Single Vineyard Xynisteri, die sinds 2014 wordt gemaakt. Dit was de eerste biologisch gecertificeerde wijn van het huis en de eerste ‘single vineyard’ wijn van Cyprus. Na het overlijden van Akis zette Marcos zijn werk voort, samen met oenoloog Charis Evangelou. Marleen, die Marcos tijdens een uitwisseling in Australië leerde kennen, is verantwoordelijk voor de export en de online aanwezigheid van het wijnhuis.
Het wijnhuis staat in het dorp Agios Amvrosios, in de Krasochoria ("wijndorpen") van Limassol. De wijngaarden liggen op de zuidelijke hellingen van het Troodosgebergte. Zambartas beheert 27 hectare wijngaard, die allemaal biologisch worden bewerkt. Het grootste deel ligt bij de dorpen Mandria en Agios Nikolaos, op 800 tot 1000 meter hoogte. Enkele percelen liggen lager, op 550 tot 700 meter, bij Agios Amvrosios en Pachna.
Een deel van de wijngaarden was al in productie toen de familie ze kocht. Veel percelen worden omringd door onbebouwde natuur, en de familie herstelt de traditionele stenen muurtjes tussen de terrassen. De bijzonderste wijngaard van de familie Zambartas is Margelina, op een winderige heuvel bij Agios Nikolaos. Deze wijngaard werd in 1921 aangeplant en is een van de weinige overgebleven ongeënte wijngaarden van meer dan honderd jaar oud op Cyprus. Er staan vooral Mavro druiven, aangevuld met Xynisteri, Ofthalmo, Kanella, Yiannoudi en Maratheftiko.
Het assortiment van Zambartas bestaat uit vier lijnen. De Zambartas Range telt zeven wijnen waarin inheemse en internationale druiven samenkomen. De Xynisteri is gemaakt van de meest aangeplante witte druif van Cyprus, die lange tijd vooral voor bulkwijn en Commandaria werd gebruikt. De Promara komt van een druif die minder dan één procent van de Cypriotische aanplant uitmaakt. De Maratheftiko is een lastige druif, omdat hij zichzelf niet kan bestuiven en een andere druivensoort naast zich nodig heeft. Daarnaast zijn er een Sémillon-Sauvignon Blanc, de Garden of Cyprus rosé, een Mataro-Yiannoudi en een Shiraz-Lefkada.
De Single Vineyard Range brengt wijnen van afzonderlijke percelen, gemaakt met zo min mogelijk ingrepen in de kelder. Deze lijn bestaat uit de Single Vineyard Xynisteri van een wijngaard uit 1989 en de Margelina. De derde wijn is de ‘Not Orange’, waarvoor Xynisteri en Mavro met hele trossen en wilde gisten samen worden vergist.
De Koukouvagia-lijn (Grieks voor "uil") bestaat uit een witte, een rosé en een rode wijn voor dagelijks gebruik: licht, fruitig en toegankelijk. Tot slot maakt Zambartas een Commandaria, de historische zoete wijn van gedroogde druiven waarvan Cyprus de bakermat is. Het project begon in 2011. De Commandaria Melusine rijpt ongeveer elf jaar op eikenhout en is een zeer complexe dessertwijn.
Bij Zambartas worden regelmatig proeverijen georganiseerd en als je eens op vakantie bent op Cyprus, dan is een bezoek aan dit toonaangevende wijnhuis zeker de moeite waard. We raden je wel aan om je bezoek van tevoren even aan te kondigen. We hebben momenteel negen wijnen van Zambartas Wineries in ons assortiment. Je kunt onze wijnen van Zambartas Wineries hier bekijken.
Als je meer wilt weten over dit wijnhuis dan vind je hier de link naar de eigen website van Zambartas Wineries.